Op 16 en 23 maart 2024 staan in mijn woonplaats liefst 14 verregaand verduurzaamde woningen open ter bezichtiging en informatie. Daarnaast zijn er open spreekuren van energiecoaches van Energiek Leiden en van Erfgoed Leiden en Omstreken. Dus: ook al woon je in een wrak wevershuisje in de historische binnenstad: je wordt geholpen en je kunt toch plannen maken om je wrakke wevershuisje om te toveren in een duurzaam paleisje.
Voor mij buitgengewoon interessant zijn vooroorlogse woningen die uitgerust zijn met een warmtepomp. Dat die bestaan in Leiden is al een wonder, maar ze zijn er. En dus is het interessant daar eens een kijkje te nemen en te praten met de eigenaar/bewoner.
Meer over de Leidse Duurzame Huizen Dagen bij Energiek Leiden
In haar oneindige wijsheid heeft de Eerste Kamer vandaag in meerderheid besloten tegen te stemmen op het wetsvoorstel van minister Rob Jetten (Klimaat en Energie) om de salderingsregeling af te bouwen. Het idee van afschaffen werd tien jaar geleden geïntroduceerd door de Henk Kamp, toenmalige minister van Economische Zaken. Ik noemde dat indertijd zeer onzalig omdat het in één klap de stimulans bij particulieren voor het investeren in zonnepanelen zou wegvagen. Toen waren zonnepanelen nog heel duur en was het prettig dat er een salderingsregeling was. Tegenwoordig zijn zonnepanelen goedkoop en worden ze door consumenten gezien als verdienmodel waarbij het leuk is dat men er goede ‘klimaat-sier mee kan maken bij vrienden en bekenden. En de heer Poetin heeft natuurlijk enorm geholpen door de Russische gaskraan dicht te knijpen. Bedankt, Wladimir!
Maar nu: ik ben van plan all-electric te gaan en adieu tegen het gas te zeggen. Om dat mogelijk te maken zijn de afgelopen 10 jaar systematisch de volgende maatregelen genomen: de woningisolatie van mijn 30-jaren woning is enorm opgevoerd. Er is overal HR++ glas. Glas-in-loodramen zijn ingepakt in dik dubbelglas. Dakkapellen zijn nageïsoleerd. De zolder is extra geïsoleerd. Er is vloerverwarming aangelegd op een zwaar geisoleerde vloer en we stoken op zo laag mogelijke ketelwatertemperatuur. Er is een warmteverliesberekening gemaakt. De meterkast is ondersteboven gehaald en de netbeheerder heeft een nieuwe 3-fasenkabel naar de straat gelegd. We koken via inductie. Alle apparaten in huis zijn nagelopen op energiezuinigheid. Alle verlichting is in tien jaar omgezet in ledspots, ledlampen en ledpanelen. O ja, de spouwmuren waren al decennia geleden nageïsoleerd.
Nu de warmtepomp nog. Die zal in de winter de nodige stroom consumeren, dat is nu eenmaal de aard van het beestje. Die stroom wil ik wegstrepen tegen zonnestroom die ik voornamelijk in de zomer opwek. Dankzij de salderingsregeling kom ik straks in de buurt van, of misschien lager dan nul-op-de-meter. Aannemen van het wetsvoorstel van Jetten zou een doodklap hebben betekend voor mijn full-electric warmtepomp. Zonder salderen is de business case voor een warmtepomp totaal ongunstig: stroom is te duur en gas te goedkoop, zeg het maar.
Tijd om de installateur te bellen!
Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EKZ, let op de volgorde!) heeft aan informateur Plasterk stukken gegeven met berekeningen over hoeveel het Rijk {lees: de belastingbetaler] moet reserveren voor de mogelijk te bouwen kerncentrales. Plasterk ziet dat wel zitten, en zijn vriendjes NSC, VVD, PVV en BBB ook wel. Men was er vrolijk van uitgegaan dat Nederlanders alles beter en goedkoper kunnen dan die malle Fransen, Britten en Finnen. Er was dus de lieve som van 5 miljard euro aanloopkosten ingepland. Nu blijkt dat in de stukken die aan Plasterk zijn gegeven ineens wordt gerekend met 14,5 miljard euro. En het kan best het dubbele daarvan worden gezien alle ellende die de Britten hebben met hun Hinkley Point C, de Fransen met hun Flamanville-3 en (o ja, deze draait nu, 17 jaar na de geplande inbedrijfstelling) de Finse centrale Olkiluoto-3. Kernenergie is niet alleen vreselijk 1970-achtihg maat vooral duur en vies
bron: LAKA
Via X kwam ik een opiniestukje tegen van Renske Leiten waarin ze helder en netjes zin en onzin over salderen op een rijtje zet. Dat doet me denken aan Martin Kleinman’s “Voor de warmtepomphaters” (op Martin’s blog). Heel interessant gezien het krakeel, gisteren in de Eerste Kamer. Zetten we de argumenten van voorstanders en tegenstanders naast elkaar.
| voorstanders | tegenstanders |
| salderen is een verrekening | salderen is subsidie |
| ik heb geïnvesteerd in zonnepanelen | zonnepanelen zijn voor mensen die geld teveel hebben |
| ik bespaar op de elektriciteitsrekening | arme mensen betalen voor rijke mensen |
| ik betaal minder energiebelasting (die overigens bizar hoog is) | dit is regelrechte belastingontduiking |
| de minister heeft energiebelasting alvast ingecalculeerd | de minister loopt tegen een begrotingsgat van 1 miljard aan |
| ook huurders hebben recht op zonnepanelen | huurders moeten met hun huisbaas overleggen |
| zonnepanelen wekken supergroene stroom op | zonnepanelen zorgen voor netcongestie |
| mijn zonnestroom is mij veel waard | zonnestroom is niets waard door teveel op verkeerde moment |
| de energieleverancier is er voor mij | de klant is er voor de energieleverancier |
| terugleveren van zonnestroom is voor mij een leuk verdienmodel | teruggeleverde zonnestroom is schadelijk voor het verdienmodel van energieleveranciers |
| energie is een levensbehoefte | energie laten we aan de markt over |
| ik voel me rijk met mijn zonnepanelen | zonnepaneelbezitters zijn per definitie rijke mensen |
| ik wil een duurzame energievoorziening met wind en zon | zon en wind zijn te wisselvallig. Hierdoor zijn zonnepanelen maar niks. Kernenergie is dé oplossing |
| decentraal opwekken is de oplossing voor het energieprobleem | centrale regie is uiterst gewenst |
| Zon- en windparken, en grote gebruikers veroorzaken netcongestie |
netcongestie is de schuld van al die zonnepaneelbezitters |
| netbeheerders hebben zitten slapen | netbeheerders komen in het nauw door al die zonnepanelen |
| ik ben mijn eigen baas met zonnepanelen | veel te veel kleine baasjes veroorzaken chaos |
| ik heb geïnvesteerd in zonnepanelen | zonnepaneelbezitters zijn goudhaantjes |
| De salderingsregeling is dé motor achter het enorme succes van zonnepanelen | de salderingsregeling is een ramp voor de fiscus |
| ik vind zonnepanelen mooi | zonnepanelen zijn een esthetische een ramp |
| iedereen zonnepanelen! | iedereen zonnepanelen! (maar wel zonder salderen) |
| salderingsregeling is geen stimulans voor de thuisbatterij | afschaffen van de salderingsregeling stimuleert de thuisbatterij |
| zonnestroom verlaagt de prijs van elektriciteit | zonnestroom verhoogt de prijs van elektriciteit |
| de overheid lacht met kiespijn | de overheid is lachende derde |
Deze week is de Eerste Kamer aan zet. Op tafel ligt de al jaren door ministers van Economische Zaken en Financiën vurig gewenste afschaffing van de salderingsregeling. Zij zien ingeboekte belastinginkomsten uit energiebelasting niet arriveren dankzij de dappere burger die zonnepanelen aanschaft en de teruggeleverde stroom (75% van de productie van zijn panelen!) mag wegstrepen tegen gekochte stroom. Een ongelooflijk eenvoudig en begrijpelijk model dat daardoor twee miljoen huishoudens ertoe heeft aangezet zonnepanelen aan te schaffen. Zelfs huurders zijn massaal over de streep getrokken door woningbouwcorporaties. Het gevolg is fantastisch: een enorme hoeveelheid hernieuwbare, supergroene stroom, vorige week nog een piek van 8 GW op het nationale stroomnet. En dat heeft zo zijn consequenties. knarsetandende ministers, wanhopige netbeheerders, tevreden consumenten, jaloezie van mensen zonder zonnepanelen. En dus gingen spindokters ijverig aan het werk om zonnestroom en daarmee salderen in diverse sociale media in een negatief frame te plaatsen. Zoals parasiteren en niet-solidair zijn met niet-zonnepaneelbezitters. Dat was een nieuwe! Veroorzaken van netcongestie. Alweer een nieuwe! Belastingontwijking, die hadden we al.
Maar: de onderbuik voelt dat de salderingsregeling werkt als een trein en dat het een soort ‘volksbezit’ is. En laat nu de onderbuik sinds de provinciale en kamerverkiezingen vorig jaar volop regeren! Dat wordt dus spannend deze week, daar in Den Haag.
Ha, vandaag is de jaarlijkse Warmetruiendag. Thermostaat omlaag en een extra warme trui aan! Elke graad verlaging van de thermostaat van jouw cv een stookseizoen lang scheelt grofweg 10% op je gasverbruik.
De Vereniging Eigen Huis, Consumentenbond, Woonbond, Aedes, en de VNG hebben de Eerste Kamer verzocht om pas in te stemmen met het afbouwen van de salderingsregeling als er keiharde garanties zijn voor huishoudens, zowel woningeigenaren als huurders. Zoals het er nu bij ligt zijn is het voorstel van minister Jetten slapper dan boterzacht waar het de consument betreft. Die consument kan in het slechtste geval fluiten naar zijn teruggeleverde zonnestroom. Bovendien zijn er energieleveranciers zoals Samen Om en Vandebron die een buitengewoon kwalijke praktijk in het leven hebben geroepen, namelijk een terugleverheffing voor zonnestroom. Zo tovert de minister samen met kwalijke energieleveranciers het particuliere zonnepaneeltje om in een eindeloos melkkoetje. Dat terwijl Jan-de-Particulier eigen geld moet ophoesten want zonnepaneeltjes liggen niet zomaar op het dak. Het rendement komt bij afschaffen van de salderingsregeling plus de kwalijke praktijken in de buurt van nul of zelfs daaronder. Gevolg zal zij dat Jan-de-Particulier het massaal laat afweten als het om meer zonnestroom gaat. “Geen probleem” roepen voorstanders van het afbouwen van de salderingsregeling via X: “Stroom genoeg, ja stroom teveel”. En, wat erger is: mensen met zonnepanelen profiteren van mensen zonder zonnestroom”. Op X schieten de beledigingen over en weer.
naar aanleiding van een bericht op SolarMagzine
Een linkje naar de berichten op X plaats ik niet. Geen zin in bagger.
Wattuh? Gaan we terug naar de jaren ’50? Heb ik net m’n eigen elektricteitsaansluiting laten verzwaren naar 3*25A en hups, daar komt de 10 ampère woning langs. Hypermoderne nieuwbouw villa en genomineerd voor de GAWALO prijs op de VSK-2024. Hoe kan dat?
Even uitleggen: GAWALO staat voor (heel erg 1950!) Gas, Water, Loodgieter. Een installateur dus. GAWALO is de installatiebranche, die tegenwoordig ook hevig in warmtepompen is geinteresseerd. GAWALOWA dus eigenlijk. Maar goed, de jaarlijkse nationale Jamboree staat op het programma, 6 t/m 9 februari in de Jaarbeurs, Utrecht. En bij een beurs hoort ook een prijsuitreiking. Liefst drie Awards worden uitgereikt. Daarvoor zijn per categorie een aantal innovatieve GAWALO producten genomineerd. Een van de genomineerden voor zo’n Award is de 10 ampère woning van de firma Eplucon (Nunspeet). De 10 ampère slaat op een z.g. full electric ‘lantaarnpaalaansluiting’ waarmee je zelfs je elektrische auto kan opladen. 10A is dus echt de huisaansluiting! Heel vernuftig is een warmtepomp gecombineerd met thuisbatterijen, zonnepanelen en een heel slimme meet- en regelunit. Bovengebruikstallige zonnestroom wordt opgeslagen in de thuisbatterij en/of gebruikt om water mee te verwarmen. De warmtepomp verwarmt de woning en levert heet tapwater. Verder wordt bovengebruikstallige zonnestroom aan de elektrische auto aangeboden. De jury vindt het een out-of-the-box oplossing. Fraai stukje GAWALOWA!
Wat GAWALO betekent: zie Technisch Werken
website VSK-2024: www.vsk.nl
Erfgebonden energie bij Eplucon
De twijfel wordt groter en groter of ik wel of niet een warmtepomp moet aanschaffen. Oorzaak is dat warmtepompen voor particulieren pas economisch zijn als aan de volgende voorwaarden is voldaan: 1. gas moet duur zijn, 2. elektriciteit moet goedkoop zijn, 3. men moet bij voorkeur [veel] zonnepanelen op het dak hebben, 4. er moet gesaldeerd kunnen worden, 5. energieleveranciers moeten geen malle fratsen uithalen zoals terugleverheffing op zonnestroom van particulieren, 6. elektriciteit moet 100% van de tijd beschikbaar zijn.
Welnu, om te beginnen is investeren in een warmtepomp al heel wat. Compleet van het gas af gaan is nogal radicaal en vereist nog meer investeringen. Je meterkast moet bijvoorbeeld overhoop. Waarvoor doe je dat allemaal? CO2 reductie? Dat is nogal mager. CO2 zie je niet en ruik je niet, en je krijgt er niks voor. Het pluimpje uit het rookgasafvoerpijpje van de cv dat je ziet is waterdamp. En bosbranden in Canada en overstromingen in Pakistan zijn ver weg.
De zojuist geschetste voorwaarden zijn op dit moment aan stevige erosie onderhevig. Gas is momenteel niet duur genoeg om competitief te zijn. Op elektriciteit zit veel te veel belasting. Zonnepanelen heb ik al genoeg. Salderen staat op de helling. Energieleveranciers romen nog eens extra af. En nu komt minister Jetten nota bene met de mededeling dat hij in de toekomst “wasmachines en warmtepompen” bij mensen thuis wil kunnen uitzetten. Dat wegens netcongestie. Afgezien van grove privacyschending door de minister ligt mijn warmtepomp-exploitatiemodel hierdoor aan diggelen: geen draaiende warmtepomp = geen verwarming en heet water. Doei warmtepomp! Dan maar een hout- of petroleumkachel.
Met andere woorden: iedereen doet zijn best om de invoering van warmtepompen bij particulieren flink te dwarsbomen. Plannen afblazen, afbestellen en een petroleumkacheltje aanschaffen?
bericht De Telegraaf: Kabinet wil bij jou thuis wasmachine uitzetten: ‘Nare smaak van in mijn mond’
Het Amerikaanse Ministerie van Defensie heeft aangekondigd dat een aantal militaire installaties, o.a. het Pentagon in Washington DC zal worden uitgerust met zonnepanelen. Een beperking voor het Pentagon is dat het enorme gebouw op de nationale monumentenlijst staat. Moet er een militaire welstandscommissie aan te pas komen, een soort ‘zonnepanelenkrijgsraad’? We zullen zien. Men neemt zonne-energie in de Verenigde Staten serieus, en er wordt heel driftig met geld gestrooid door de federale overheid. Er komen trouwens ook warmtepompen om mee te helpen het Pentagon te verwarmen. Hoeveel vermogen zou het gebouw nodig hebben?