Uitgerekend nu zonnepanelen plannen

Tussen de advertenties en nieuwsbrieven die mijn mailbox elke dag weer weten te bevolken zat deze: “Dit is de reden waarom je zonnepanelen moet nemen in de winter”. Een van de agumenten: “Met een installatie in de winter, ben je goed voorbereid voor de piekmaanden in de zomer”

Dat is eigenljk en heel goed idee. Zonnepanelen zijn erg in trek in de lente en de zomer. Maar ja, alle installateurs zijn dan als gekken bezig om panelen te plaatsen, en de nieuweling komt dus mooi onderaan de wachtlijst. Of de overbelaste installateur reageert helemaal niet op vragen om informatie of om te komen kijken voor een prijsopgave. Zijn telefoon opnemen is veel te gevaarlijk als hij op een dak balanceert. Dat soort zaken komen helaas vaak voor. Dat ontmoedigt. Bovendien: als je in de zomer door het plannings- en bestelproces gaat en dan uiteindelijk bestelt, dan komen de panelen pas in de herfst op het dak. De opbrengst daalt in die tijd week op week, en dat is ook niet leuk voor de nieuwbakken PV-bezitter.

Mensen zijn rare pro-cyclisch handelende wezens. In de winter willen we allemaal tegelijk ons huis isoleren. We rennen elkaar van de sokken naar de supermarkt als iemand beweert dat er tekort is aan toiletpapier, we kopen aandelen als de beurs op z ’n hoogst staat en dus alleen nog maar kan kelderen, we moeten en zullen allemaal in het spitsuur snel met de auto naar wekk of naar huis. We willen in de zomer allemaal tegelijk zonnepanelen. Pro-cyclisch handelen allemaal. Gekkenwerk.

Die reclame was niet zo gek. Als je in het najaar plannen maakt voor een PV systeem (of uitbreiding van je bestaande systeem) en die samen met een installateur uitwerkt, dan kunnen de panelen in de late winter of vroege voorjaar het dak op. Je hebt dan een hele lente en zomer volop plezier van steeds hogere opbrengsten.

Trouw slaat wat mij betreft spijker op de kop

Op de website van Trouw staat vandaag het stukje “De ambtenaar zit de duurzame burger in de weg“. Het schetst de frustratie van burgers die staan te popelen om te verduurzamen maar die de weg daartoe versperd zien door gemeenteambtenaren die absoluut niet meewerken omdat de gemeente haar eigen agenda heeft. Soms vraag je je af of je gemeente überhaupt wel een duurzame agenda voor haar burgers heeft. Gemeenten waarvan de swingende jongens en meisjes van de communicatieafdeling op bevel van een wethouder ronkende berichten rondsturen over hoe duurzaam de gemeente is met haar prestigeobjecten. Dat levert het ene wethoudermomentje na het andere op, maar ondertussen luistert men pertinent niet naar de eigen inwoners. Zeer herkenbaar!

Aardig voorbeeld in Leiden: elke vrijdag wordt in het plaatselijke advertentiekrantje gepubliceerd hoeveel aanvragen voor een omgevingsvergunning in de afgelopen week bij de gemeente binnen zijn gekomen en hoeveel er zijn verstrekt; zo’n vergunning is verplicht als je in het beschermd stadsgezicht zonnepanelen, een zonnecollector, triple glas of een buitenunit voor een warmtepomp wil plaatsen, anders in het bonje. Afgelopen week; NUL verstrekkingen en NUL aanvragen (waarom zou je aanvragen als toch geen vergunning krijgt!) . En de wethouder in Leiden heeft uitgesproken dat men in Leiden liefst op ALLE daken zonnepanelen wil. Schiet dat even op met zo’n tempo!

Trouw: “De ambtenaar zit de duurzame burger in de weg“.

Met SDE+ houden we de KLM op de been

Opslag op de energierekening van particulieren om er windmolens mee te realiseren kan ik me nog wel voorstellen. Daar help je het klimaat mee en dat is donders nodig. Maar om het ODE-belastinggeld dat bij de minister van Financiën binnenkomt meteen in de grote pot te stoppen omdat daarmee o.a. de KLM op de been moet worden gehouden, dat vind ik grof. Het klinkt verdacht veel als dat we al veel teveel aan klimaat-maatregelen uitgeven en het daarom best een tandje lager kan. Toch doet onze Fopke Hoekstra dat en Erik Wiebes is het kennelijk dik met zijn collega eens. We hebben dat wel vaker gezien: ministers graaien in geoormerkte potjes om gaten in de begroting te dichten. Het mooiste voorbeeld: het Kwartje van Kok. Er zijn lieden die op deze manier graag een kerncentrale willen subsidiëren. Kernenergie wordt zo spotgoedkoop voor de industrie,”too cheap to meter”, gewoon door het geld boekhoudkundig uit de zakken van particulieren te kloppen. Dat zou ik met mijn eigen huishoudboekje eens moet uithalen. Liegen, bedriegen, draaien en politiek witwassen, dat zijn de associaties die spontaan bij mij opkomen. Want dat geld dat de algemene kas in gaat zien we nooit meer terug.

bericht ‘overhevelen van middelen uit SDE‘ in Solar Magazine

Slechts 190 offshore windturbines nodig voor 2,4 GW

De Britten zijn al stevig gevorderd met het realiseren van hun Dogger Bank offshore windproject. Men wil er 4,8 GW aan maximaal windvermogen neerzetten, genoeg om 4,5 miljoen Britse huishoudens op jaarbasis van stroom te voorzien (5% van de nationale stroomvoorziening op jaarbasis). Oorspronkelijk dacht men voor de eerste fase (Doggerbank A&B; samen 2,4 GW) aan 400 windturbines. Dat aantal is nu teruggebracht tot slechts 190 stuks, maar dan van het type General Electric Haliade X – enorme machines die elk 13 MW kunnen genereren. De windturbines zijn officieel op 20 september jl. besteld en zullen in 2023 worden geplaatst.
zie website Doggerbank.com

Goed beslagen het najaar in

Mijn weerstation rapporteerde vanochtend dat in de afgelopen nacht de buitentemperatuur hier in Leiden was gezakt beneden 12 graden terwijl de luchtvochtigheid was gestegen tot boven 95%. Een koude nacht dientengevolge met veel dauw. Toen ik de gordijnen openschoof bleken alle ramen beslagen. Ik herinner me dat ik als klein kereltje poppetjes en huisjes in de fijne vochtdruppeltjes op beslagen ramen van het ouderlijk huis tekende. Aan de binnenkant! Het verschil tussen vroeger en nu is het glas. Bij het enkelglas in het ouderlijke huis (U=5,8 W/m2/graad) verdween warmte rap van binnen naar buiten waardoor de ruiten steenkoud werden en vocht uit de woonruimte erop besloeg. Grote, heetgestookte cv-radiatoren meteen onder de vensterbank moesten ervoor zorgen dat de ramen niet besloegen. Warmte ging linea recta door het glas naar buiten!

Bij dubbelglas, en in mijn geval HR++ glas (de gele pijlen in het plaatje geven de luchtspouw aan) (U=1,1W/m2/graad) koelt het glas van het buitenste blad sterk af zodat bij hoge luchtvochtigheid in de buitenlucht er waterdamp op condenseert, net als bij een auto de voorruit aan de buitenzijde beslaat. Het binnenste blad blijft warm zodat aan die kant nooit vocht uit de woonruimte zal neerslaan. Er bevindt zich geen radiator [meer] onder het raam omdat we lagetemperatuur vloerverwaming hebben.

Alles komt neer op natuurkunde met als ingredienten waterdamp en dauwpunt. Vroeger rotten kozijnen weg vanwege condens. Met HR++ glas is dat euvel verleden tijd, plus HR++ glas heeft een 5x zo betere wamteisolatie als enkel glas. Dat tikt aan, zeker als het hele huis van top ot teen voorzien is van dat soort glas. Nadeel: beslaan aan de buitenkant. Nu moet ik naar buiten om poppetjes te tekenen. Wordt dat ijs krabben straks?

Wat ’n weekje

Week 38 van het jaar 2020 gaat de geschiedenis in als een heel bijzondere week. Zonovergoten en in het begin zelfs tropisch. Het was zo heet in Den Haag dat de ministers in hun mooie pakjes als beesten liepen te zweten (zie bericht van 16 september jl.). Mijn zonnepanelen maakten overuren. En niet te vergeten de zonneboiler, een veel verguisd, weggekeken en vergeten apparaat waaruit de hele week heet water bij bakken gutste. ‘Assepoester’ zorgde ervoor dat er geen litertje gasverbruik was voor de warmwatervoorziening want alles liep in dit opzicht op puur zonlicht. Veel zonlicht. Zie het plaatje bij dit bericht van  de display van het vooraadvat van de  zonneboiler.

Speelgoed gevraagd

‘...Je kan niet het hele land volplempen met panelen en molens en er dan achter komen dat je nog steeds niet genoeg energie opwekt die geen CO2 uitstoot…...”, aldus de fractievoorzitter van de VVD, de heer Klaas Dijkhoff tijdens de Algemene Beschouwingen in de Tweede Kamer. Dus moeten er kerncentrales komen. Liefst met subsidie.

Ziezo, dat ei is weer gelegd en we kunnen over tot de orde van de dag. Dat is de zoveelste keer dat het K-woord weer op tafel komt. Men blijft drammen, drammen, drammen, als een kleuter die zijn speelgoed niet krijgt. Nieuw is dat er een motie is ingediend namens een aantal partijen waarin minister Wiebes wordt gevraagd om de haalbaarheid van een kerncentrale te onderzoeken. Wiebes weet donders goed dat kernenergie in Europa verschrikkelijk duur is vergeleken met windenergie en zonne-energie. Kijk eens wat de Finnen, Fransen en Britten op hun hals hebben gehaald met hun mooie nieuwe kerncentrales: enorme kostenoverschrijdingen, enorme vertragingen, enorme lasten en risico’s voor de belastingbetaler. Zou Wiebes daar in trappen? En bovendien: kernenergie is niet CO2 vrij en is bovendien levensgevaarlijk. Wie betaalt de verzekeringspremie van zo’n installatie?

Grappig is ook dat Dijkhoff letterlijk zegt: “….. energie opwekt die geen CO2 uitstoot…“. Dus energie kan CO2 uitstoten of geen CO2 uitstoten? Einstein draait zich om in zijn graf! Omzetting van energie in CO2! Transmutatie-tovenarij van de geachte Dijkhoff. Weet Dijkhoff wel van de hoed en de rand? Zou hij het verschil weten tussen kilowatt en kilowattuur?

Algemene Beschouwingen 2020, Tweede Kamer zie videofragment van de Telegraaf

Ook aan de kust is het wel eens warm

Dinsdag 15 september, Prinjesdag, was een buitengewoon heerlijk warme dag bij ons in Leiden. Mijn Arduino-weerstation rapporteerde rond 15:30 een buitentemperatuur van liefst 29,33 graden. Dat is uitzonderlijk te noemen zo laat in september. Qua zonneschijn was het ook erg goed, maar vanwege de hoge buitentemperatuur waa de productie van mijn panelen minder dan op maandag de 14e.

4,8 GW zonnestroomvermogen, 14:20, 14 september!

Even de ogen uitwrijven: op energieopwek.nl, de website van het energiekkoord, flirtte de teller met de 5 GW grens. Er werd uiteindelijk 4.820 MW geklokt rond 14:20. Moet je voorstellen: het vermogen van 8 Borssele kerncentrales en al die energie zomaar groen-als-het-maar-zijn kan uit het heelal. Mijn eigen zonnepaneeltjes deden aardig mee. De vermogensgrafiek had een prachtig klok-verloop.

zie energieopwek.nl

Gemeente Leiden poetst tafelzilver

Je hebt tafelzilver waar je trots op bent. Wat doe je ermee? Je poetst het om de paar jaar op en legt het weer in de kast. Dat is het dan en alles blijft zoals het is. Zo ook met de welstandsregels in Leiden. Gisteren was er vergadering van de raadscommissie Stedelijke Ontwikkeling met o.a. het voorstel van de wethouder om de welstandsregels op te poetsen. Mijn inspraak (zienswijze) werd afgedaan als notitie, en het voorstel werd bestempeld als ‘hamerstuk’. Met andere woorden: ondanks de ronkende woorden van B&W (“op elk dak van Leiden een zonnepaneel”), laten we zeggen het poetsen, blijft effectief in Leiden alles precies zoals het was. Een slak zou in slaap vallen.

Hieronder de ziensijze die ik had ingediend. U mag besluiten of dit anarchie ten top is of niet.

Inspraak Werkgroep Duurzaamheid Profburgwijk op ‘Voorstel aanpassing Welstandsnota 2014 inzake regels voor toepassing zonnepanelen’, agendapunt 9, RV 20.0064

Samenvatting: Hoe houden we Leiden mooi? De insteek van de Werkgroep Duurzaamheid Profburgwijk is niet veel anders dan die van B&W: de stad soepel aanpassen aan nieuwe inzichten en tegelijk de waarden van de stad beschermen. wij zijn trots op onze wijk. We ervaren alleen voorstel van B&W echter als verfijning van de status quo van welstandsregels in onze beschermd stadsgezicht wijk. Naar ons idee is het voorstel in het kader van maatregelen om klimaatverandering tegen te gaan verre van voldoende. De motivatie bij veel bewoners in de Profburgwijk (“hier mag niets”) zal ons inziens door het verfijnen van de huidige complexe regelgeving (“versoepeling” (?)) bepaald niet kantelen in “hoera, we gaan onmiddellijk aan de slag”. Wij pleiten hierom om zonnepanelen overal in het beschermde stadsgezicht toe te staan, met een minimum aan duidelijke regels. Dat zet zoden aan de (klimaat) dijk.

Zienswijze Werkgroep Duurzaamheid Profburgwijk

Onlangs heeft het energieconcern Vattenfall een Duurzaamheidsindex gepubliceerd van Nederlandse gemeenten, te raadplegen op:

Duurzaamheidsindex van Nederland (DiNG) | Vattenfall

In deze index neemt Leiden wat zonnepanelen betreft een uiterst bescheiden plek in. Van de Leidse huishoudens heeft 4% zonnepanelen. Landelijk is dat 9%.

De klimaatcrisis is zo ver gevorderd dat er geen tijd meer is om maatregelen om klimaat-verandering tegen te gaan, vooruit te schuiven, Ook in ons mooie Leiden is die tijd op. Het heeft 20 jaar geduurd voordat Leiden 4% zonnepanelen bij huishoudens had gerealiseerd. Als we als gemeente echt serieus en voortvarend willen decarboniseren moet dit tempo drastisch omhoog. Bierviltjesberekening: als we extrapoleren duurt het 100% : 4% x 20 jaar = 500 jaar voordat 100% van de Leidse huishoudens zonnepanelen zouden hebben.

B&W spreken luid en duidelijk de volgende wens uit: “op elk dak in Leiden een zonnepaneel.” De klimaatverandering is zo actueel dat we bepaald niet de luxe hebben om 500 jaar zo nu en dan wat zonnepaneeltjes te plaatsen.

De handen moeten structureel, en heel ver uit de mouwen. Wij, burgers, moeten een belangrijke bijdrage leveren aan het decarboniseren van de samenleving. Wij moeten heel veel doen: niet alleen onze woningen isoleren maar tegelijk van het gas af gaan én CO2 neutraal gaan consumeren. Bij elkaar: verduurzaming. Dat vereist een kanteling. Met even zoveel woorden: willen we in 2050 CO2 neutraal zijn dan moeten burgers verregaand worden gestimuleerd om te verduurzamen. De status quo moet veranderen. Wij vrezen dat voorzichtig knabbelen aan de randjes van bestaande beperkingen geen zoden zet aan de dijk van ambitieuze klimaatplannen van B&W.

Zonnepanelen dragen sterk bij aan verduurzaming en hebben een grote visuele signaalwaarde. Een huis met zonnepanelen zichtbaar op het dak straalt verduurzaming uit. Wij vinden hierom beperking van zichtbaarheid van zonnepanelen juist contrapresterend. Zonnepanelen passen best in het beschermde stadsgezicht mits ze niet al te veel opvallen. Wij voelen aan de voorgestelde regeltjes voor dakvlakken dat onze mening (heel voorzichtig) wordt onderschreven door Erfgoed Leiden & Omstreken.

In de Professoren- en Burgemeesterswijk (Profburgwijk) is verduurzaming uiterst actueel omdat het een vooroorlogse wijk betreft met een toegekend gemiddeld energielabel F. De CO2 uitstoot is relatief hoog vanwege verwarming in slecht geïsoleerde woningen. Hier valt dus enorm veel te winnen. Zonnepanelen dragen hier krachtig aan bij. De huidige welstandsregels werken echter demotiverend op huiseigenaren die krachtig willen verduurzamen. Men ervaart de huidige welstandsregels als veel te streng en krampachtig gedetailleerd.

Het voorstel van versoepeling van welstandsregels was vergezeld van een kaart waarin zeer gedetailleerd, eigenlijk dakvlak voor dakvlak, per woning wordt aangegeven wat voor type vergunning men nodig heeft: geen (vergunningsvrij), wel (vergunningplichtig) of geen (verboden te plaatsen). Veel woningen in de Profburgwijk bleken per dakvlak wel of niet vergunningplichtig te zijn. Dat geeft verwarring en in het verlengde hiervan verlamming. Die kaart zou een hulpmiddel zijn maar wordt nu vervangen door een on line kaart die nog niet beschikbaar is. Verder wordt opnieuw een intimiderend aantal regeltjes gepresenteerd. Werkt deze vergroting van complexiteit motivatieverhogend bij burgers of juist paralyserend? Wij vrezen het laatste.