Veel mensen vinden de vooroorlogse bouw in de wijk waarin ik woon buitengewoon aantrekkelijk vanwege de ruime toepassing van glas-in-lood. Je vindt in Leiden hele straten met woningen met overstekken, erkers en ramen omgeven door veelkleurige glas-in-lood ramen. Prachtig, decoratief en zelfs een tikje romantisch. Maar tjonge-jonge wat kleuren ze mooi in het valse spectrum van een warmtebeeldcamera. Buiten was het 2 graden; het was vroege ochtend (09:30); de witte kleur is 21 graden. Klimaatvriendelijk is glas-in-lood bepaald niet. Het heeft ongelooflijk beroerde warmteisolatieeigenschappen. We moeten klimaatneutraal worden, decarboniseren en van het gas af. Doe dat maar eens met glas-in-lood. Dat vergt investeringen. Gewoon enkelglas heeft een isolatiewaarde van 5,8. Lood is een zeer goede warmtegeleider dus reken er maar op dat een glas-in-loodruit een isolatiewaarde heeft van pak-em-beet U=8. Ten opzichte van HR++ glas (U=1,1) scheelt dat ruim 30 kubieke meter gas per jaar per vierkante meter glasoppervlak. En dat kan nog wel eens veel meer zijn omdat het glas-in-lood vaak hoog geplaatst is, dus daar waar de lucht in de woonkamer of halletje bij conventionele cv verwarming het warmst is. Gevolg: een warmteslurpsituatie. En 1 kubieke meter aardgas verstookt zorgt voor uitstoot van 1,89 kilogram CO2 (www.milieubarometer.nl). Vanwege de authenticiteit helpen we dus het klimaat naar de ratsemedee als we niets tegen deze nodeloze uitstoot doen.
Oplossingen:
zomaar een paar websites:
Gewapend met een infraroodcamera dook ik gisteren de Leidse binnenstad in. Dat deed ik expres omdat de omstandigheden erg goed waren om thermoscan activiteit te ondernemen: eerste kerstdag, dus alle mensen zijn knus thuis, kerstboom aan, kacheltje lekker hoog om bezoek royaal te kunnen ontvangen, buiten koud met 3 tot 5 graden. Ik koos expres straten uit waar in de winter weinig zon komt en bovendien richtte ik mijn gereedschap op gevels die naar het noorden zijn gekeerd. En jawel, er werden bijzonder fraaie voorbeelden aan energieverlies gevonden (en dat moet van het gas af ??). Een van de mooiste opnamen was van twee zorgvuldig gerestaureerde voormalige wevershuisjes, compleet met gemeentelijk-monumenten schildje naast de voordeur. Prachtige Anton Pieck-achtige glas-in loodraampjes, o zo romantisch. Maar ze kunnen er het best HR++ glas in zetten, en ik zou ook bijzondere aandacht geven aan fatsoenlijke radiatorisolatie. De warmte giert door de voorgevels en voordeuren de huisjes uit. Brr, en zo onnodig.
Een bevriende relatie tipte me dat hij slnds enige tijd een aantal zonnepanelen in de schuur had staan. Op het dak van zijn woning prijkte en splinternieuwe installatie. Dan weet je het wel. Of ik er interesse in had. Ik heb die dingen opgehaald en er eens goed naar gekeken. Het zijn gebruikte Solarex 120 Wp polykristallijne panelen met aluminium frame die er verder goed uitzien (frame in orde, laminaat in orde, geen krassen, butsen of barsten, busbars goede kleur, kortom nette, meer dan 10 jaar oude panelen. Achterop de panelen bevindt zich een label (onderste plaatje) dat aangeeft dat deze panelen een open klemspanning hebben van 42,1 V. Dit betekent dat ze het als individuele panelen prima zullen gedragen met een OK4E omvormer, of met twee stuks samen met een 250 W micro-omvormer, of als complete serie prima met een 500W omvormer zoals de goede oude trouwe Soladin 600 of equivalent. Aan de achterkant komt uit de junction box een kabeltje dat is afgeknipt. Slordig! Er is geen bevestigingsmateriaal, wel hebben de frames openingen op standaardplekken waarin boutjes kunnen worden aangebracht.

Al met al een stel typische hobbypanelen met als ’tweede’ bestemming de schuur/garage, of tuin-/recreatiehuisje. Het is dat mijn schuur al helemaal vol ligt – zelfs het dakvlak gericht op het noorden – met dit soort veteranen, anders had ik dit bericht niet gepubliceerd. Als er onder de lezerskring mensen zijn met interesse, stuur een emailtje: floris256 – apestaart – yahoo.com. Ik heb trouwens ook een beperkt aantal OK4E-tjes liggen.
En dan loop je in Alphen aan den Rijn met loodzware benen richting tandarts voor de halfjaarlijkse controle en dan kom je door een wonderschoon straatje met nederige naoorlogse huurwoninkjes die allemaal een aardig setje zonnepanelen op het dak hebben. Zowel de woningen aan de even kant van de straat als die aan de oneven kant (ter oriëntatie: de straat loopt noord-zuid). Wonderlijk, in een verder zo onvoorstelbaar ‘Neêrlands-gemiddelde’ gemeente. Toch eens even zoeken met Google. En jawel: het zijn woningen in eigendom van de woningcorporatie Woonforte die oorspronkelijk in 1947 zijn gebouwd als arbeiderswoningen. In 2015 kregen ze een royaal energielabel “G” opgeplakt. Klein, vochtig, koud en primitief naar moderne begrippen. In 2017 heeft Woonforte haar hele woningbezit in de Schrijverswijk in Alphen aan den Rijn compleet gerenoveerd. Er is veel aandacht besteed aan warmteisolatie en energiezuinigheid. De woningen hebben nu allemaal energielabel A.
Ik kwam buitengewoon opgewekt bij de tandarts vandaan. Geen gaatjes in de kiezen en een prachtig gerenoveerd wijkje helemaal vol met zonnepanelen waar mijn eigen gemeente een punt aan kan zuigen. Wat wil een mens nog meer?
Woonforte heeft in de afgelopen twee jaar zonnepanelen gelegd op 2.000 huurwoningen. Pluim voor deze club!
Ik kreeg de volgende reactie. Die is heel aardg, maar ik heb eigenlijk geen direct idee op welk stukje! Wie helpt me verder? Iets met een combiketel?
Beste Floris, Ik kwam je stukje (hierboven) tegen. Leuk dat je ons noemt.
Echter is de informatie waarop je je stukje baseert niet juist. Ik heb je commentaar op jullie site gevonden m.b.t. Inductie verwarming. Je vergelijkt onze unit met een elektrische verwarming, maar daar gaat je vergelijk mis. Door de (natuurkundige) toepassing van inductie liggen de rendementen heel anders dan bij elektrische verwarming.
Daarnaast is de warmte (overdracht) bij inductie direct waar een elektrische verwarming veel meer aanloop vraagt. Daarnaast is de installatie als combiketel inzetbaar, waarbij elektrische verwarring vaak vanuit een boiler moet worden gevoed. Ik wil je graag verder informeren over ons als je interesse hebt zodat je de aannames in je stukje beter kunt onderbouwen of aanpassen. Met warme groet, – volgt naam en bedrijf
Bezat ik maar een thermoscan camera! Dan ging ik vandaag de hele dag op pad om de buurt infrarood in beeld te zetten. In tegenstelling tot nieuwbouw is vooroorlogse bouw in de winter een festival aan warmteverlies. Warmtelekken komen op stille, zonloze en waterkoude decemberdagen feilloos tevoorschijn. De thermoscancamera registreert ze meedogenloos. Op de blogsite Familie Kleinman publiceerde de webmaster eergisteren thermoplaatjes van vooroorlogse bouw in Den Haag die mij doen watertanden.
Op dit moment produceren mijn zonnepanelen per week wat ze eind mei in een ochtendje bij elkaar plegen te presteren. Als ik geluk heb. Bij u zal het niet anders wezen. Bijgaand een plaatje dat ik in 2017 bij een blogpost publiceerde over het verschil tussen zomerhalfjaar en winterhalfjaar wat betreft productietijd en productievolume van mijn zonnepanelen. Van het winterseizoen word je niet echt blij, maar productie is er wél. Nog twee weekjes doorbijten dus. Op 21 december hebben we de laagste zonnestand en kortste dag, en spoedig daarna is het weer opwaarts met de productiegetalletjes.
Op omroepzeeland.nl las ik dat de uitbater van ’s Neerlands enige kerncentrale een visie heeft gestuurd naar de Tweede Kamer om de huidige centrale na 2033 nog eens twintig jaar door telaten pruttelen en om daarnaast twee nieuwe kernsplitsers te bouwen. Geraamde kosten: 5 tot 10 miljard. Agument: grootschalige, betrouwbare klimaatneutrale elektriciteitsproductie.
Ik schreef aan een kennis naar aanleiding van dit bericht het volgende:

Gisteren kwam in een discussie het argument voorbij dat windenergie schadelijk zou zijn voor het klimaat vanwege de bladen van windturbines. Die bestaan tegenwoordig uit composiet kunststof met koolstofvezels. Dat is nogal onverwoestbaar materiaal. Net als het spul verwerkt in bijvoorbeeld moderne vliegtuigvleugels en pleziervaartuigen, maar ook in hengels en buizen. Waarom windenergie verwerpelijk vinden vanwege de bladen? Eerder hoorde ik het argument dat er zeldzame elementen in windturbines worden gebruikt (Neodymium). Dat zou ook niet kosher zijn. Eerlijk gezegd kan ik er met mijn per niet bij dat men windenergie afwijst vanwege composietmaterialen terwijl men in een auto rijdt die er letterlijk stijf van staat en terwijl de vuilnisbak bol staat van weggegooid verpakkingsplastic.
Waar het om gaat is dat materialen recyclebaar moeten zijn. En composietmaterialen zijn met heel veel moeite recyclebaar. Dat heeft te maken met het gegeven dat ze zo onverwoestbaar zijn! TNO heeft er een hele kluif aan.
Stel dat u een volkstuintje wil beginnen. U kunt kiezen tussen een dunne laag aarde bovenop een stapel afgedankte composiet windturbinebladen of een dunne laag aarde op een plasticafval dump. Mijn keuze zou zijn het composietveld, want composieten zijn redelijk inert, terwijl het plastic in het plasticveld bol staat van de weekmakers. Composietspruitjes, haha, smullen!
Focus areas TNO: circulaire economie
composiet materialen: carbonwebshop.nl
Zonnepanelen zijn net kinderen. 20 jaren geleden viel bij mensen de mond open als er “95 Wp” op het label stond. Daarna ging het vermogen van zonnepanelen omhoog en omhoog. Ook de afmetingen groeiden. Tegenwoordig is dat spul van rond de eeuwwisseling puur antiek (gelukkig hebben de ambtenaren van de gemeente Leiden geen flauw benul van techniek want anders was mijn PV systeem al lang tot Gemeentelijk Monument verklaard). Vermogens bleven maar groeien en groeien. Afgelopen zomer kwam Canadian Solar met de nieuwste panelen: monsters van 665 Wp. JA Solar presenteerde op een beurs in China allemachtig grote panelen met 810 Wp. Dit zijn giganten van 2 meter hoog, 1,3 meter breed en 34 kilo zwaar. Sjouw dat maar eens met een laddertje je dakkapel op. De cellen die in 2000 nog gezaagd werden uit staafjes silicium van 90×90 mm hebben nu afmetingen van 210×210 mm. Als we dat allemaal doortrekken hebben we over een paar jaar panelen van 1.000 Wp per stuk. Kwestie van ontwikkelen.
websites: 665 Wp panelen van Canadian Solar — 800-810Wp panelen van JA Solar