wees er maar snel bij
Netbeheerders maken zich op om ook particulieren op een wachtlijst te zetten als die netverzwaring aanvragen. In (nota bene) het nabije Wassenaar kondigde de regionale netbeheerder (Liander) aan dat particulieren die iets met hun aansluiting willen veranderen per 1 juli op een ‘prioriteitenlijst’ worden geplaatst. Ofwel: onderaan de wachtlijst en alle anderen gaan voor. Dus: als je netverzwaring wil, bijvoorbeeld naar 3x25A driefasenstroom, of gewoon een zwaardere woningaansluiting wil voor elektricitieit vanwege jouw elektrische auto: wees er snel bij want anders kom ook jij (onderaan) op de ‘prioriteitenlijst.
Het zou mij niet verbazen als er een dominoeffect optreedt. Gelukkig is in mijn woning al een jaar alles goed geregeld. De aanvraag voor het weghalen van de gasmeter is alweer ruim een jaar geleden ingediend (11 februari 2025). Nog geen monteur gezien!
25 februari 2026: X-dag
X-dag is de eerste dag in het jaar dat de productie van zonnestroom het verbruik van mijn warmtepomp overtreft. Daar is het indertijd met de dimensionering van de zonnepanelen om gedaan: zoveel mogelijk energie ‘oogsten’ dat er een lente-X-dag is vroeg maart en een omgekeerde herfst X-dag (onvermijdelijk) zo laat mogelijk in oktober. Welnu, dit jaar hebben we een vroege X-dag omdat gisteren zo’n geweldige zonnige en tegelijk warme dag was: een relatief hoge productie overtreft dan de relatief lage consumptie.
En dan gaan we even rekenen: november-december-januari-februari zijn wat stroom betreft de ‘import’ maanden terwijl maart t/m oktober de ‘export’ maanden zijn. Die export kan men iets terugdringen met een thuisbatterij. Dit jaar zie ik hoever ik kom op deze manier. De thuisbatterij is inmiddels helemaal vol. Over de juiste dimensionering van dat apparaat moet verder worden gepiekerd, maar wat daar uitkomt hangt ook af van de politiek in Den Haag.
watervallen en slobberaars
Vandaag, op een hele mooie, zonnige, vroege lentedag, maakte ik voor het eerst kennis met wat een thuisbatterij kan uitrichten. De zonnepanelen gaven vol gas: liefst 1.100W kwam er van het dak af rollen. Al die stroom ging in de ochtend de slokop warmtepomp in, maar toen die even op stand-by stond ging de hele oogst hup, de thuisbatterij in. Volgens de app van mijn thuisbatterij werd netto 31W van het openbare net betrokken (plaatje). Dat loopt dus als een trein! Minder dan 0,1 kWh teruggeleverd vandaag volgens de Beeclear energiemanager. Zelfconsumptie van zonnestroom gaat op deze manier flink stijgen, zeker in het voorseizoen. Voor de late lente, zomer en vroege voorjaar verwacht ik een continu volle batterij.
dozen in de tuin
Dit werd ’s ochtends vroeg in de voortuin gedropt: een stapel dozen. Voor de vlucht vooruit: een volwassen thuisbatterij. De bedoeling is om het thuisverbruik van zonnestroom op te peppen. Teveel aan zonnestroom gaat voortaan in eerste instantie de thuisbatterij in, en pas als die vol is, ingevoed in het net. Of mijn energieleverancier dat leuk vindt? Ik denk van wel want anders hanteerde hij geen terugleverboetes. Het aardige is dat nu het voorjaar aanstaande is ik lekker kan gaan meten, experimenterenen rekenen. En daar hou ik nu eenmaal van.
Ga maar carnaval vieren
Het gaat dus helemaal fout met de energietransitie omdat nu zelfs huishoudens te maken dreigen te krijgen met een aansluitingsstop. In Utrecht, Flevoland en Gelderland is de capaciteit van het stroomnet volgens netbeheerderTenneT bereikt. En vol = vol en dan kom je op de wachtlijst. Nieuw is dat de lange wachtlijst er naast MKB een nieuwe categorie bij krijgt: huishoudens. Dus: je wilt een warmtepomp of laadpaal, je vraagt aan de netbeheerder verzwaring aan van de aansluiting, en je krijgt nul op het rekest. Wacht u maar een paar jaartjes, meneertje, want we zijn incapabel om het snel voor elkaar te brengen.
Zover zijn we dus gekomen in ons land. Nee heb je en ja kun je wel vergeten. Een verantwoordelijke minister zou opstappen. Hoeft/kan niet in Nederland, want daar is de minister (Hermans) al dubbel demissionair. Maar de minister heeft alles wél z’n megaslakkengangetje laten gaan. Er gebeurt is ons land eigenlijk helemaal niets meer…… vastgelopen. Vergeet die energietransitie maar. Ik raad je aan om lekker carnaval te gaan vieren want dan raak je je frustraties onbezorgd kwijt.
bericht in AD: Stroomnet in drie provincies loopt tegen grenzen aan, aansluitingsstop dreigt
graaddagen en kilowatturen
Uit mijn spreadsheet met getalletjes extraheerde ik het volgende grafiekje dat het verbruik van mijn warmtepomp weergeeft (oranje lijn) en het aantal graaddagen (blauw) per dag in de periode 1 januari 2026 tot en met vandaag. De correlatie spat ervan af! Kouder weer = meer graaddagen = harder werken = meer verbruik.
Toch is het zo dat de oranje en blauwe lijn in de eerste helft van januari verder uit elkaar liggen, met een merkwaardige piek op 11 januari (aangegeven met het rode pijltje). Wat was er zo speciaal aan 11 januari? Er is een piek in de blauwe curve, dus er waren veel graaddagen want het was koud. En er lag sneeuw en ijs op de zonnepanelen (zie ook het bericht op 7 januari). Wat je ziet is hetzelfde als bij een diepvriezer waarvan de wanden vol met ijs zitten. Zo’n diepvriezer wordt minder efficiënt en dan gaat de compressor harder draaien. Mijn PVT-warmtepomp gedraagt zich als een binnenstebuiten gekeerde diepvriezer!
vanaf 2029 komt de traditionele cv ketel niet meer uit
Over wipkipbeleid gesproken. Drie jaar geleden werd per decreet gesteld dat per 1-1-2026 een afgeschreven traditionele cv ketel niet meer zou mogen worden vervangen door een gelijk type, Er zou (minstens) een hybride warmtepomp moeten komen. Met het aantreden van het kabinet-Schoof werd deze verplichting met één pennenstreek weggevaagd. Weg met de “dwangketel”. Nu komt er een nieuw kabinet en hups: er verschijnt een nieuwe regel, namelijk dat vanaf 1-1-2029 nieuwe cv ketels een efficiency moeten hebben van (tenminste) 115%. Een traditionele cv ketel haalt dat never-nooit niet, een cv-ketel geassisteerd door een kleine warmtepomp wel. Dus: een crypto- of miniatuur warmtepomp. Het krantenbericht meldt een ‘slimme warmtepomp’ (wat is dat ‘slimme’ in hemelsnaam?).
Wat een puinhoop maken ze ervan in Den Haag. Had gewoon de wetgeving uit 2023 vastgehouden, rustig het Europese ETS systeem laten ingaan, gas duurder gemaakt en we hadden nu een hausse in hybride cv ketels gehad, en minder gasverbruik en minder CO2 uitstoot. Of in andere woorden: drie jaar niets gedaan en alleen maar het vertrouwen in de overheid verder kapot gemaakt.
Ik raad mensen aan die nu hun cv ketel moeten vervangen om meteen de stap te nemen en een flinke hybride warmtepomp te laten neerzetten. Zo’n installatie bestaat uit een cv ketel plus een assisterende, kleine warmtepomp. Als je die hebt merk je meteen dat de warmtepomp het meeste werk doet en dat de cv ketel er alleen aan te pas komt als het vriest. Resultaat: enorme gasbesparing en meer eigen verbruik van stroom uit de zonnepanelen. Een prima combinatie.Totdat men ontdekt dat men maar 100 m3 gas per jaar verbruikt, en samen met hoog vastrecht is dat héél duur gas.
Nog veel beter is om meteen in het diepe te springen en een full-electric warmtepomp te nemen. Maar ja, dat is behoorlijk wennen EN je woning moet heel goed zijn geïsoleerd. Of dat laatste het geval is merk je vanzelf wel, bijvoorbeeld deze winter.
Dagblad van het Noorden: ‘Slimme warmtepomp wordt verplicht‘
Januari zit er weer op
… en dus komen er getalletjes los. De warmtepomp heeft afgelopen maand exact evenveel stroom geconsumeerd als in januari vorig jaar, namelijk 791 kWh. Het jaarverbruik in 2024 van de warmtepomp was 3.700 kWh afgerond. Dat is dus inclusief warm (douche, bad)water. Teruggerekend in energieinhoud naar m3 gas is dat 380 m3. Dat dat zo’n laag getal is, komt door de COP, en die bedroeg 3,56 over het hele jaar. Dus: 380 x 3,56 = ca 1.350 m3 gas dat ik verstookt zou hebben als de cv ketel er nog was. Dat klopt aardig met de verbruiksgetallen in de jaren voordat de warmtepomp er stond.
Met andere woorden: ik ben best tevreden, zeker omdat het verbruik van de warmtepomp in januari voor ca 10% werd gedekt door mijn zonnepanelen. De stroom van de zonnepanelen ging hups, meedogenloos de warmtepomp in. In februari is er veel meer zonnestroom beschikbaar die de warmtepomp in kan, en wordt de situatie er dus beter op. We gaan optimistisch de komende maand in!
Een ijskoude dakkapel en geen Chinees te zien!
Er stond vanochtend een snerpend oostenwindje, een paar graadjes onder het vriespunt. Gevoelsmatig bitterkoud. De warmtepomp stond rustig te draaien, aanvoertemperatuur 33 graden, zonnetje op de gevel, prima toch? Jawel, op de begane grond en de eerste verdieping. Maar op zolder? Aan de naar het oosten toegekeerde kant knetterkoud. Aan de naar het westen gekeerde kant redelijk. Wat wil het geval: Aan de westkant (tuinkant) is er een dakkapel, maar die is zwaar geïsoleerd. Er zit HR++ glas in de kozijnen. Aan de oostkant niet. Dat is de straatkant en dan moet je vergunning aanvragen bij de gemeente. En die weigerde vergunning omdat ik zo vermetel was geweest om voor te stellen meteen het verrotte kozijn te vervangen door kunststof. Dat was de ambtenaar in het verkeerde keelgat geschoten. “PLASTIC”, meneertje, dat KAN toch niet in een Beschermd Stadsgezicht! Waar moet dat heen als iedereen PLASTIC in zijn huis gaat laten plaatsen. De Chinese toeristen blijven weg!
Die zat. Ambtenaren hebben altijd gelijk. Geen HR++ glas dus, en wachten op de Chinese toeristen. Dat is alweer 5 jaar geleden. Intussen is de hele wijk een Potemkindorp veranderd, maar dat deert de ambtenaar niet. En mijn woning is van het gas af. Geen kolenkachel, dat mag weer wél. Ik weet niet of dat cultuurhistorisch wel zo verantwoord is, meneer de ambtenaar. En nog steeds geen Chinese toerist gezien die bewonderend naar mijn dakkapel wijst terwijl hij selfies maakt.
Gasprijs 10% hoger in twee dagen (2)
De gas-futures blijven opmerkelijk wisselend. “Volatiel” is een woord dat bij me opkomt. Vanochtend zag ik op de Dutch TTFF Natural Gas Futures website een behoorlijk volume gas voorbij komen, levering februari 2026, voor €38,10 per megawatt. Dat is heel veel, bijna het dubbele van een maand geleden, en 10% meer dan een paar dagen geleden.
Dit wijst op een opwaartse trend in gasprijzen die uiteindelijk bij de consument zal belanden in de vorm van een hogere basisprijs voor gas. En daaroverheen komt de hele bups van afleverkosten, heffingen, superheffinkjes en btw. Prettig als stimulus om mensen aan te zetten om te verduurzamen, minder gas te gebruiken of van het gas af te gaan, geen pretje voor consumenten die geen kant op kunnen. Je kan de thermostaat niet nóg een tandje lager zetten.
Ik ben bang dat gas gemakkelijk als economisch wapen kan worden ingezet. De achilleshiel van de Europese en nationale energiesituatie is dat we té veel gas betrekken vandezelfde leverancier: LNG uit de Verenigde Staten. Dat leek zo stabiel, maar datr is uiterst betrekkelijk geworden. Gevolg: volatiliteit, onrust.
De helft van het ingevoerde gas gaat op aan ruimteverwarming. Dat weten we al heel lang. Het zou de overheid sieren om kordaat vaart te maken met verduurzaming van het woningbestand. Er gebeurt wel wat, maar ik heb steeds het gevoel van lange-tanden- en boer-met-kiespijnbeleid. Zo loopt bijvoorbeeld de warmtetransitie ongelooflijk traag. Dat moet echt stukken sneller, anders zitten we straks met straten met om en om huizen met comfortabele warmtepompen en huizen waarvan de bewoners met dekentjes op de bank zitten te kleumen bij een petroleumkacheltje.
Sponsors
